Access

You are not currently logged in.

Access your personal account or get JSTOR access through your library or other institution:

login

Log in to your personal account or through your institution.

If You Use a Screen Reader

This content is available through Read Online (Free) program, which relies on page scans. Since scans are not currently available to screen readers, please contact JSTOR User Support for access. We'll provide a PDF copy for your screen reader.

LE VERTIGE DE LA CIRCULARITÉ: Lecture de l'œuvre de Sławomir Mrożek

HÉLÈNE WŁODARCZYK
Revue des études slaves
Vol. 63, No. 2, CONTRE UNE VÉRITÉ EXCLUSIVE : Littérature polonaise de 1939 à 1989 (1991), pp. 505-527
Stable URL: http://www.jstor.org/stable/43494190
Page Count: 23
  • Read Online (Free)
  • Subscribe ($19.50)
  • Cite this Item
Since scans are not currently available to screen readers, please contact JSTOR User Support for access. We'll provide a PDF copy for your screen reader.
LE VERTIGE DE LA CIRCULARITÉ: Lecture de l'œuvre de Sławomir Mrożek
Preview not available

Abstract

W oparciu o współczesne badania pragmatyki lingwistycznej poddano analizie zabiegi stylistyczne użyte po raz pierwszy przez Sławomira Mrożka w jego utworach satyrycznych. To właśnie w satyrze Mrożek odkrył granice prawdziwości ludzkiej mowy oraz zgłębił szczególną rolę języka, jego siłę przekonywania. Stał się on w ten sposób mistrzem przeróżnych gier językowych, mając zarazem gorzką świadomość faktu, że język — to najdoskonalsze narzędzie człowieka — nosi w sobie od samego początku skazę błędnego koła. Walcząc z kłamstwem, autor zrozumiał, że człowiek nie dysponuje środkami zapewniającymi mu dostęp do absolutnej prawdy. Co gorsza, dążenie do posiadania takiej prawdy, w historycznym rozwoju myśli filozoficznej, doprowadzało nieraz do okrutnych zbrodni. Człowiekowi pozostaje więc zaledwie trzeźwe spojrzenie na własny los, ciągła krytyka własnych myśli i poczynań oraz uczciwość bez żadnej nagrody. Toteź w toku rozwoju twórczości Mrożka problemy społeczne i polityczne stają się tylko szczgólnym przypadkiem pośród wielu innych bardziej zasadniczych trudności, z którymi trzeba się borykać po to, by nadać sens własnemu życiu. Problematyka ta najwyraźniej zarysowuje się w sztukach Ambasador i Alfa, które — zbudowane na pozór wokół tematów politycznych — stawiają przede wszystkim pytania natury moralnej i metafizycznej. Jeden z teoretyków pragmatyki językowej określił ironię jako «ostatnie schronienie dla wolności indywidualnej w sferze mowy» (A. Berrendonner, 1981). Jako szermierz wolności indywidualnej, S. Mrożek jest przede wszystkim mistrzem ironii. Posługuje się przy tym niebywałą rozmaitością motywów i stylów, często nieuchwytną dła krytyki.

Page Thumbnails

  • Thumbnail: Page 
[505]
    [505]
  • Thumbnail: Page 
506
    506
  • Thumbnail: Page 
507
    507
  • Thumbnail: Page 
508
    508
  • Thumbnail: Page 
509
    509
  • Thumbnail: Page 
510
    510
  • Thumbnail: Page 
511
    511
  • Thumbnail: Page 
512
    512
  • Thumbnail: Page 
513
    513
  • Thumbnail: Page 
514
    514
  • Thumbnail: Page 
515
    515
  • Thumbnail: Page 
516
    516
  • Thumbnail: Page 
517
    517
  • Thumbnail: Page 
518
    518
  • Thumbnail: Page 
519
    519
  • Thumbnail: Page 
520
    520
  • Thumbnail: Page 
521
    521
  • Thumbnail: Page 
522
    522
  • Thumbnail: Page 
523
    523
  • Thumbnail: Page 
524
    524
  • Thumbnail: Page 
525
    525
  • Thumbnail: Page 
526
    526
  • Thumbnail: Page 
527
    527